1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (No Ratings Yet)
Загрузка...
91 views

Алампа «Ыллыым ээ, ыллыым» хоһооно

Автор: | 14.11.2023

Сэтинньи 14 күнэ —  саха литературатын төрүттээччилэртэн биирдэстэрэ, драматург, поэт, прозаик  Анемподист Софронов-Алампа төрөөбүт күнэ.

 Бу бэлиэ күнү көрсө Саха АССР төрүттэммитэ 100 сылыгар  Саха сирин суруйааччыларын Сойууһа Анемподист Софронов-Алампа  “Ыллыым ээ, ыллыым” хоһооно 32 омук тылынан тылбаастанан, антология киэбинэн кинигэ буолан тахсыбыта.

Кинигэни Саха сирин суруйааччыларын сойууһа көҕүлээн, иилээн-саҕалаан таһаарбыта. Идиэйэ ааптардара – Наталья Харлампьева уонна Гаврил Андросов. “Якутскэнерго” тэрилтэ (дириэктэр А.А. Стручков) өйөөһүнүнэн күн сирин көрдө, “Саха сирин суруйааччылара” ассоциация (сал. О.Г. Сидоров) бэйэтин кылаатын киллэрдэ. Кинигэ дьоҕус эрээри, тупсаҕай көрүҥнэнэн, бэлэххэ бэриллэр курдук бэртээхэй хоруопкаланан, “АЛТА” кинигэ кыһатыгар бэчээттэнэн тахсыбыта.

Кинигэ тас өттүгэр Алампа сырдык мөссүөнэ күөх күдэрик быыһыттан үйэлэри уҥуордаан  көстөн кэлбиккэ дылы… Бу биһиги сойууспут Алампа иннигэр иэһин толоруута, аныгы саха суруйааччылара классиктарбыт литературнай нэһилиэстибэлэрин ытыктыырбыт, сүгүрүйэрбит уонна үлэлэһэрбит бэлиэтэ, — диэн Саха сирин суруйааччыларын сойууһун бэрэссэдээтэлэ Наталья Харлампьева бэлиэтээбитэ.

«Ыллыым ээ, ыллыым»

Миигин
Тоҕо ыллаппаккын?
Ыллыым ээ, ыллыым.
Эн
Уйгулаах уугун
Уйгуурдуом суоҕа,
Эн
Айылгылаах санааҕын
Аралдьытыам суоҕа,
Эн
Хоргус санааҕын
Куттуом суоҕа…
Суох!
Аргыый-аргыый,
Аччыгыйдык, айаҕым иһигэр
Ыллыым ээ, ыллыым!
Мин
Эйигин
Куһаҕаны хоһуйан
Курутутуом суоҕа,
Ыстырыыһы ыллаан
Ытатыам суоҕа.
Улаханнык ордоотоон
Уһугуннарыам суоҕа,
Суох!
Аргыый-аргыый,
Аччыгыйдык, айаҕым иһигэр
Ыллыым ээ, ыллыым!
Тоҕо ыллаппаккын!
Мин ыллыам:
Эн
Утуйа сытар
Уйгулаах ньуургун,
Намчы солко
Ньалҕахай баттаххын,
Субуйуу солко
Субуллар суһуоххун,
Хара хааһыҥ ханыытынан
Харанан
Хаһылыччы көрөр
Арылхай хараҕыҥ
Арылыйа арылларын,
Сииктээх сир сибэккитин,
Сэбирдэҕин курдук
Тэтэркэй имнэргин,
Ойуу курдук
Оччугуй уоһуҥ
Аргыый аһыллан,
Көмүс тииһиҥ
Күлүмнээн көстөрүн.
Күндү түөһүҥ
Көппөҥнөөн көбүөхтүүрүн,
Нарын-нарыннык
Талбааран хамныырын
Тоҕо ыллаппаккын?
Аргыый-аргыый,
Аччыгыйдык, айаҕым иһигэр,
Ыллыым ээ, ыллыым.
Мин ыллыам:
Эйигин
Үрүҥ күн анныгар,
Үктэл буор үрдүгэр,
Баайдааҕар бастатан,
Үптээҕэр үрдэтэн,
Күҥҥэ көстөр
Күндүттэн күндүргэтэн,
Этим-хааным ирэн,
Эт сүрэҕим эймэнийэн
Таһыччы таптыырбын…
Эн иннигэр
Кытыаста умайар
Кытарар уокка
Кытта умайыам.
Будулуйар боруоктаах
Буккуллар муораҕа
Төбөбүнэн түһүөм,
Үөрбэ тимиргэ
Өтөрү үөлүллүөм,
Сынтарыйбат-сымнаабат
Сытыы буулдьаҕа
Түөспүнэн көрсүөм,
Өлүөхпэр дылы
Өһүргэтиэм суоҕа,
Сааһым тухары
Санаарҕатыам суоҕа,
Тоҕо ыллаппаккын?
Аргыый-аргыый
Аччыгыйдык, айаҕым иһигэр
Ыллыым ээ, ыллыым!..

5.V.1929.

 

 

 

Дай мне спеть
Про тебя,
Почему не даешь ты мне петь?
Твой крепкий сон,
Твой счастливый сон
Я не спугну,
Не встревожу,
Твои сокровенные думы,
Твои затаенные думы
Я песней своей
Не разгоню, не рассею.
Твои робкие мысли,
Твои светлые мысли
Своим пеньем не напугаю.
Я тихонько-тихонько спою,
Я немножко-немножко спою
Внутри рта своего,
Про себя я спою…
А без песни я погибаю.
Дай мне спеть
Про тебя,
Почему не даешь ты мне петь?
Я грустить тебя не заставлю,
Я печали тебе не навею,
О плохом, недостойном
Вспоминать я не буду,
До слез довезти я тебя
Не желаю,
И не стану орать,
И не стану кричать,
Тихо-тихо спою,
Внутри рта своего,
Про себя я спою…
А без песни я погибаю.
Дай мне спеть
Про тебя,
Почему не даешь ты мне петь?
Опишу я в стихах,
Как красиво ты спишь.
Как во сне ты прекрасна.
Волосы у тебя –
Черные и блестящие.
Брови у тебя –
Черные и густые,
Щеки твои –
Свежие, яркие,
Губы твои –
Красные, жаркие
Зубы твои –
Белоснежные,
Груди твои –
Нежные-нежные,
Чуть колышутся они,
Призывая…
Ты не бойся.
Я тихонько-тихонько спою,
Внутри рта своего,
Про себя я спою…
А без песни я погибаю.
Дай мне спеть
Про тебя,
Почему не даешь ты мне петь?
Я спою,
Что на этой земле,
Что под этим сияющим солнцем
Ты дороже любого богатства.
Что тебя я
Всем сердцем,
Что тебя я
Всем телом,
Что тебя я
Всей кровью горячей
Бесконечно люблю.
Прыгнуть в огонь
Ради тебя я готов,
Прыгнуть с утеса
В бурлящие воды
Ради тебя я готов,
Прыгнуть сверху
На острые копья
Ради тебя я готов,
Встретить грудью
Острую пулю
Ради тебя я готов…
Я тебя никогда и ничем
Не обижу,
Будешь жить,
Ни печали, ни горя не зная.
Так позволь,
Я тихонько-тихонько спою,
Внутри рта своего,
Про себя я спою…
А без песни я погибаю.

 

 

Перевод Владимира Солоухина

 

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *